A Candid Inquiry into the Controversies among Evangelicals · §634

Annotatio V §.II: teeth vs heart; sacramento tenus vs really; members unto Spirit; visible sacrament vs virtue

Click or tap any sentence to jump there. The side buttons skip a paragraph.

Teeth press the sacrament carnally/visibly vs spiritually eat flesh and drink blood (City of God 21.15). Sacramento tenus vs really; by sacrament vs in the thing itself; bread outside vs inside; tooth vs heart.

Eat unto Spirit-participation so we remain members in the Lord’s body. Some belong to the visible sacrament, some to its virtue — visible food / sacrament / virtue distinguished; heavenly bread eaten spiritually (Psal. 77).

Latin

Carnaliter & visibiliter premere dentibus Sacramentum corporis & sanguinis Christi, & Spiritualiter manducare carnem ejus & bibere sanguinem ejus, de civitat. Dei lib. 21. cap. 15. Sacramento tenus, Corpus Christi manducare & sanguinem ejus bibere, & revera corpus Christi manducare & sanguinem ejus bibere. In Johan. tractat. 26. Sacramento corpus Christi manducare, & reipsâ Corpus Christi manducare. Manducare panem foris, & manducare panem intus. Premere panem dente, & manducare panem in corde, ibid. In Sacramento Carnem Christi edere, & Sanguinem Christi bibere, & in Johan. tract. 27. usque ad Spiritus participationem carnem Christi edere & Sanguinem ejus bibere, ut in Domini corpore tanquam membra maneamus. In Johan. tract. 26. quosdam pertinere ad visibile Sacramentum & quosdam pertinere ad virtutem Sacramenti, aliud esse Sacramentum, & Corpus & Sanguinem Christi, ad inquisit. Januarii cap. 3. qui visibilis est cibus, aliud esse Sacramentum in Johan. tract. 26. aliud virtutem Sacramenti in Psal. 77 secundum quam dicitur panis cælestis spiritualiter manducari, contra Max. lib. 3. cap. 12.

About this text

Samuel Strimesius — Prefatio through Controversiae Post Lutherum Controv. III-XIII + XV Tolerantia, Hexades Annotationum Prooemium and Annotatio I through Decem Theses / Francus plus Annotatio II §.I-§.VI and Annotatio III §.I–§.VII (through Cassellanum 1661) from Ingenua in Controversias Evangelicorum (Frankfurt an der Oder, 1708). Honest partial; Prefatio silence reasons, Annotatio III §.VIII+ fruits / §.IX+, Hexades theses body, deeper Controversiae / Part II remain.

English follows the locked 1708 Francofurti ad Viadrum Latin of Prefatio §I–II, Crimina defenses through III, Part I Protheoria through Controversiae Obices/Historia/Varii gradus, Formula Discord/Disparitas, Ulterius confirmatur / Classes / Formula protest / triplex differentia, Coena Domini Controversiae Priores through Precariae Hypotheses (Controv. print pp. 34–40), Controversiae Post Lutherum Natae Controv. III–XV tip (providence through De Tolerantia mutua; Controv. print pp. 40–78), Hexades Annotationum Prooemium H.I–§.III (Hexades print pp. 1–4 / PDF ~182–185), and Annotatio I De Augustana Confessione §.I–§.VIII tip (Hexades print pp. 5–24+ / PDF ~186–205+), reconstructed from Google Books PDF page images (ONB copy, id 3epYAAAAcAAJ) with pdftotext as check. No modern English was copied. Sister Halle digitization of Ingenua in Arminianismum (DOI 10.25673/65287) remains Anubis-blocked — skipped; Controversias only. Prefatio silence reasons, Annotatio I §.IX+, Hexades theses body beyond §.VIII, and remainder of Controversiae / folio remain.

Witnesses

This is an AI-assisted study translation. Source fidelity and completeness have not been independently certified. Open Latin on each section (or the Latin source witness link) for the source text. This is not a complete critical edition.